„200 lat płockiego Ratusza” to seria wydarzeń związanych z jubileuszem jednego z najokazalszych gmachów historycznych miasta. W Noc Muzeów 2025, podczas kulminacji obchodów, historyczne mury i miejskie legendy ożyły w teatralnych formach i licznych atrakcjach. Jedna z nich – zbudowana wówczas z klocków miniatura Ratusza – zachwyca najmłodszych gości do dziś.
Klasycystyczny budynek zaprojektowany przez Jakuba Kubickiego można bezpłatnie zwiedzać na co dzień, po zamówieniu oprowadzania w płockiej informacji turystycznej.
Historia ratusza
Klasycystyczna budowla mieszcząca się na Starym Rynku pod numerem 1 została zaprojektowana przez Jakuba Kubickiego. To ten sam rządowy architekt i uczeń Dominika Merliniego, którego nazwisko noszą Arkady Zamku Królewskiego w Warszawie i dzięki któremu powstały takie budynki na Mazowszu jak pałac i kościół w Radziejowicach, kościół w Mokobodach i mnóstwo warszawskich obiektów architektonicznych – od stołecznych rogatek po budynki uniwersyteckiego kampusu. Wyremontowany Belweder i Nowa Kordegarda w Łazienkach Królewskich to także jego dzieła.
Płockie rogatki miejskie również powstały według projektów Kubickiego, a najważniejszą miejską budowlą jego autorstwa jest trzykondygnacyjny gmach ratusza wybudowany w latach 1824-25 na planie kwadratu między dwiema kamienicami, które z czasem zostały z nim połączone jako boczne skrzydła.
Najprawdopodobniej właśnie w tym budynku odbyło się 23 września 1831 roku ostatnie posiedzenie Sejmu Królestwa Polskiego przed wybuchem Powstania Listopadowego. W obradach wzięli udział m.in. generał Józef Bem oraz historyk Joachim Lelewel.
Opowieści o historii miasta
W ostatnich latach, podczas rewitalizacji płockiego Starego Rynku, ratusz został zmodernizowany i udostępniony turystom jako miejsce opowieści o historii miasta. W Sali Sejmowej znajduje się tablica informująca o posiedzeniu Sejmu w 1831 roku, a także ryciny: jedna związana z początkami Płocka i jego stołeczną przeszłością, a druga dokumentująca bohaterską obronę podczas wojny polsko-bolszewickiej 1920 r. i odznaczenie mieszkańców Krzyżem Walecznych przez marszałka Józefa Piłsudskiego. Inne miejskie pamiątki można oglądać w holu i w gablotach na piętrach budynku.
Ratusz można zwiedzać bezpłatnie, wystarczy zamówić taką możliwość w płockiej informacji turystycznej. Po wnętrzach zabytkowego budynku oprowadzają gości przewodnicy Płockiej Lokalnej Organizacji Turystycznej oraz przeszkoleni pracownicy Urzędu Miasta, którzy opowiadają o miejscowych tradycjach i historii. Jest też oferta edukacyjna dla dzieci i młodzieży, m.in. możliwość zapoznania się z lokalnymi legendami oraz spotkania z prezydentem miasta.
A z zewnątrz można każdego dnia obejrzeć w południe niezwykły spektakl: naturalnej wielkości ruchome figury władców Polski, którzy mieli tu swoją stolicę – Władysława I Hermana i Bolesława III Krzywoustego – odgrywają na ratuszowej wieży scenę pasowania na rycerza. W tym samym czasie trębacz wygrywa płocki hejnał, który rozlega się z ratuszowej wieży także o godzinie 18.00.
Huczne obchody 200 lat ratusza
Płocki ratusz co roku uczestniczy w Nocy Muzeów: zaprasza wtedy gości do swoich wnętrz i opowieści o historii miasta, ale w 200 rocznicę wybudowania gmachu świętowano wyjątkowo hucznie. Miejskie legendy ożyły w starych murach dzięki teatralnemu zaangażowaniu miejskich przewodników, a najmłodsi goście fantastycznie podziwiali duży model ratusza z klocków Lego. Makieta powstała dzięki współpracy z pochodzącą z Płocka influenserką, czyli Ciocią od klocków.
Urodzinowe obchody wzbogaciła także wystawa „Historia Ratusza w dawnych aktach zapisana”. Zostały na niej zaprezentowane dokumenty i zdjęcia związane z przeszłością tego miejsca. Najstarsze dokumenty pochodziły z 1810 roku i dotyczyły dzierżawy piwnic pod poprzednim ratuszem, który stał w tym miejscu od czasów średniowiecza, dopóki nie zastąpił go budynek zaprojektowany przez Kubickiego.
Zdjęcia: Archiwum UM Płock